ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΤΙΚΗ

Κριτικες Βιβλιων και Προτασεις για Διαβασμα

Βιβλιοκριτική - Προηγούμενο Βιβλιοκριτική - Επόμενο





Βιβλιοκριτική - Κριτική βιβλίου Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ - Εκδόσεις INTROBOOKS - Κατηγορία ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ

Συγγραφέας: NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ
Εκδόσεις: INTROBOOKS
Σελίδες: 86
Τιμή: 8.50
Κατηγορία: ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Έτος έκδοσης: 2003
Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ (Εκδόσεις INTROBOOKSΟ ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ (Εκδόσεις INTROBOOKSΟ ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ (Εκδόσεις INTROBOOKSΟ ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ (Εκδόσεις INTROBOOKSΟ ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ (Εκδόσεις INTROBOOKS


Δεν νομίζω ότι υπάρχει ανάμεσά μας έστω και ένας άνθρωπος που να μην έχει ακουστά τον Μακιαβέλλι. Ο Νίκολο Μακιαβέλλι (μερικοί τον γράφουν Μακιαβέλι με ένα λάμδα, αλλά το σωστό είναι με δύο, καθώς το όνομα στην μητρική του γλώσσα είναι Niccolo Machiavelli) είναι γνωστός για το έργο του Ο Ηγεμόνας. Η κυριολεκτική μετάφραση θα ήταν Ο Πρίγκιπας (il principe), αλλά οι μεταφραστές μας προτίμησαν για δικούς τους λόγους την λέξη Ηγεμόνας. Το έργο αυτό, που αποτελεί μία σειρά από συμβουλές προς τον εκάστοτε ηγέτη, το έγραψε και το έστειλε στον τοπικό άρχοντα της εποχής του, τον Δούκα του Ουρμπίνο, ως ένα δώρο.

Παρά την διασημότητα του Μακιαβέλλι, ο χαρακτηρισμός μακιαβελλικό μόνο επαινετικός δεν είναι και αυτό επειδή στον Ηγεμόνα του ο Νίκολο Μακιαβέλλι απορρίπτει την ηθική όπως την ξέρουμε και προτείνει στον εκάστοτε ηγέτη κάποιες πρακτικές που σοκάρουν. Σύμφωνα με τον συγγραφέα ο ηγέτης όχι μόνο δεν πρέπει να είναι ηθικός, αλλά εάν είναι ηθικός σύντομα θα πάψει να είναι ηγέτης και στην θέση του θα βρεθεί κάποιος άλλος. Ο Μακιαβέλλι είναι η ζωντανή προσωποποίηση της φράσης "ο σκοπός αγιάζει τα μέσα". Οι ιδέες αυτές του Μακιαβέλλι οδήγησαν στο να καταστεί ο Ηγεμόνας απαγορευμένο βιβλίο από την Εκκλησία ενώ ο ίδιος μέχρι και να ταυτιστεί με τον διάβολο. Οι ιδέες αυτές φυσικά ανέκαθεν υπήρχαν, αλλά ήταν η πρώτη φορά που εκφράστηκαν μεθοδικά και επιστημονικά, και μάλιστα γραπτώς. Αυτό οδήγησε στο να δημιουργήσει ο Ηγεμόνας του Μακιαβέλλι ολόκληρη σχολή που υπάρχει μέχρι σήμερα. Αμέτρητα έργα και διατριβές έχουν βασιστεί πάνω σε αυτό το μικρό βιβλιαράκι και μάλιστα το βιβλίο Διοίκηση Επιχειρήσεων και Μακιαβέλλι (Management and Machiavelli) είναι υποχρεωτικό σε μεγάλες σχολές διοίκησης επιχειρήσεων, μεταξύ των οποίων και το Χάρβαρντ.

Η γνώμη που έχει ο κόσμος για τον Μακιαβέλλι είναι κατά την γνώμη μου μία από τις μεγαλύτερες αδικίες στην ιστορία. Αυτό διότι μόνο όποιος διαβάσει τον Ηγεμόνα επιφανειακά θα μείνει με τη εντύπωση ότι ο Μακιαβέλλι ήταν ένας σκληρός, πονηρός και ανήθικος άνθρωπος. Μου κάνει εντύπωση το πώς αδυνατεί κάποιος να διακρίνει τα πραγματικά συναισθήματα του ανθρώπου που γράφουν αυτά τα σκληρά λόγια. Ο Νίκολο Μακιαβέλλι δεν μας περιγράφει έναν κόσμο που του αρέσει, αλλά τον κόσμο όπως ήταν στην εποχή του και όπως είναι σήμερα και όπως θα είναι αύριο. Ξεχωρίζει η πικρία του για τον κόσμο στον οποίο ζεί, αλλά έχει το θάρρος και την δύναμη να αντικρύσει την πραγματικότητα. Είναι ένας ρεαλιστής. Οι δικές του ιδέες και τα πραγματικά του συναισθήματα και πιστεύω ξεπροβάλλουν δειλά σε αρκετά σημεία του βιβλίου του, και αυτά έρχονται σε πλήρη αντίθεση με την εικόνα που έχει ο κόσμος για αυτόν τον άνθρωπο. Γνωρίζοντας την ιστορία του Μακιαβέλλι καταλαβαίνουμε πολύ καλύτερα τον Ηγεμόνα. Η ζωή του ήταν μέσα στην φτώχεια και την ανασφάλεια, με αναταραχές και πολέμους. Χαρακτηριστικό είναι ότι ο Μακιαβέλλι έγραψε τον Ηγεμόνα αμέσως μόλις βγήκε από την φυλακή όπου υπέστη βασανιστήρια που σήμερα μόνο από ταινίες μας είναι γνωστά.

Το περιεχόμενο του βιβλίου είναι πολύ συγκεκριμένο. Αποτελεί μία σειρά από συμβουλές προς τον εκάστοτε ηγεμόνα. Οι συμβουλές αυτές χωρίζονται σε κατηγορίες, πώς μπορεί ο ηγεμόνας να κερδίσει την εξουσία, πώς μπορεί να την διατηρήσει, ποιους ανθρώπους πρέπει να έχει κοντά του, σε ποιους μπορεί να βασίζεται και σε ποιους όχι, τι αισθήματα πρέπει να προκαλεί στον λαό, πώς να διαμορφώνει την δημόσια εικόνα του και πολλά άλλα. Μερικές από τις πρακτικές αυτές σίγουρα θα σας φανούν οικείες. Για παράδειγμα η συμβουλή του Μακιαβέλλι να βάζει ο ηγεμόνας κάποιον υποτελή να ανακοινώνει τα δυσάρεστα νέα στον λαό αντί να το κάνει ο ίδιος, είναι ένα τέχνασμα που χρησιμοποιούν κατά κόρον οι πολιτικοί αρχηγοί στην εποχή μας (π.χ. η πολιτική περί μη φθοράς του εκάστοτε Πρωθυπουργού). Επίσης εξετάζει τα διαφορετικά ήδη εξουσίας και το πόσο δύσκολο είναι σε κάθε περίπτωση να κατακτηθεί και να διατηρηθεί αυτή.

Η προσωπική μου άποψη είναι ότι η μακιαβελλική λογική είναι ιδιαιτέρως χρήσιμη κυρίως στην άσκηση εξωτερικής πολιτικής ενός κράτους. Σε κάθε περίπτωση, ανεξαρτήτως της γνώμης που έχει ο καθένας για τον Μακιαβέλλι, το μόνο σίγουρο είναι ότι αξίζει να διαβάσει κανείς τον Ηγεμόνα. Πρόκειται για ένα κλασικό βιβλίο και μάλιστα ένα από τα πιο πολυσυζητημένα όλων των εποχών.


Κριτήρια Αξιολόγησης

Εμφάνιση:
Ακόμα και στα Ελληνικά, το βιβλίο αυτό έχει κυκλοφορήσει από πολλούς διαφορετικούς εκδοτικούς οίκους. Εδώ χρησιμοποιήσαμε την έκδοση των IntroBooks. Η εμφάνιση και η ποιότητα της έκδοσης αυτής είναι απλή και επαρκής.

Ευκολία ανάγνωσης:
Το βιβλίο αυτό διαβάζεται πολύ εύκολα και με πολύ ενδιαφέρον. Ο συγγραφέας είναι ξένος, συνεπώς αυτή είναι μια μετάφραση. Η γλώσσα είναι απλή και εύκολη, τουλάχιστον στην συγκεκριμένη έκδοση. Δεν θα σας πάρει πάνω από δύο ώρες να το διαβάσετε (ναι, τόσο μικρό βιβλίο είναι).

Μέγεθος:
Πρόκειται για ένα πολύ μικρό βιβλίο που αποτελείται από λιγότερες από ογδόντα (80) σελίδες. Εάν αφαιρέσει κανείς τον πρόλογο, τα βιογραφικά στοιχεία του Μακιαβέλλι, κτλ και κρατήσει μόνο το κείμενο, στην ουσία το βιβλίο δεν είναι ούτε εξήντα (60) σελίδες. Και οι διαστάσεις του είναι αρκετά μικρές. Είναι αρκετά αραιά γραμμένο με άνετου μεγέθους γραμματοσειρά.

Μηνύματα:
Εάν έπρεπε να επιλέξω ένα, το σημαντικότερο, ανάμεσα στο μηνύματα που μας μεταφέρει το βιβλίο αυτό, είναι ότι η εκάστοτε εξουσία έχει έναν διαφορετικό - και πολύ πιο κυνικό - τρόπο σκέψης από τον δικό μας. Ο Ηγεμόνας είναι κυριολεκτικά ένα μίνι μάθημα ωμής πολιτικής πραγματικότητας.

Τεκμηρίωση:
Ο συγγραφέας, στο πρωτότυπο κείμενο, είχε χρησιμοποιήσει και αρκετά ιστορικά παραδείγματα ώστε να τεκμηριώσει / εξηγήσει καλύτερα τις ιδέες του. Στην συγκεκριμένη έκδοση, εκτός από ένα παράδειγμα που αφορά το Βυζάντιο και συνεπώς μας είναι οικείο, τα περιστατικά αυτά έχουν αφαιρεθεί. Ο λόγος, σύμφωνα με τις εκδόσεις, είναι ότι τα περιστατικά αυτά, επειδή είναι άγνωστα στον σύγχρονο άνθρωπο, κατέληγαν να προκαλούν σύγχυση παρά ευκολία. Και πράγματι, επειδή έχω διαβάσει και άλλη έκδοση με τα ιστορικά παραδείγματα ενσωματωμένα, μπορώ να βεβαιώσω ότι δεν βοηθούσαν τον αναγνώστη, χωρίς όμως να τον δυσκολεύουν και ιδιαίτερα.

Πρωτοτυπία:
Καταρχάς να πούμε ότι το βιβλίο αυτό γράφτηκε πριν από πέντε (5) σχεδόν αιώνες, λίγο μετά την άλωση της Κωνσταντινουπόλεως. Συνεπώς εάν είναι εντυπωσιακό για τα δεδομένα της δικής μας εποχής, μπορεί να φανταστεί κάποιος πόση εντύπωση προκάλεσε την εποχή που γράφτηκε. Δεν είναι περίεργο λοιπόν που απαγορεύτηκε από την Εκκλησία (την οποία εκκλησιαστική εξουσία σχολιάζει μεταξύ άλλων).

Διαχρονικότητα:
Όπως αναφέρεται και στον πρόλογο του βιβλίου, ο Ηγεμόνας δεν απευθύνεται αποκλειστικά σε ηγεμόνες, βασιλιάδες, δικτάτορες, πολιτικούς, κτλ. Απευθύνεται σε οποιονδήποτε άνθρωπο είναι επικεφαλής μιας ομάδας ανθρώπων για οποιονδήποτε σκοπό. Εξ ου και η χρησιμότητα του Ηγεμόνα στην Διοίκηση Επιχειρήσεων σήμερα. Ακόμα και αν κάποιος απαρνείται και απεχθάνεται τις ιδέες του Μακιαβέλλι, οφείλει και αυτός να τον διαβάσει, καθώς η ιδεολογία αυτή αφορά και τον κάθε έναν που είναι υπό την ηγεσία κάποιου τρίτου. Υπό αυτό το πρίσμα η γνώση αυτή είναι χρήσιμη για οποιονδήποτε υπεύθυνο πολίτη, επειδή τον βοηθάει να κατανοεί καλύτερα το παρασκήνιο πίσω από τα γεγονότα. Ο Ηγεμόνας θα είναι πάντοτε επίκαιρος επειδή έχει βασιστεί στην ανθρώπινη φύση, η οποία ποτέ δεν θα αλλάξει.


Βιβλιοκριτική για το βιβλίο Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ από τον/την χρήστη: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ


Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου:

Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ γράφτηκε το 1513, εξήντα ακριβώς χρόνια μετά την πτώση της Κωνσταντινούπολης, ως επιστολή με οδηγίε... Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ (Εκδόσεις INTROBOOKS


Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ γράφτηκε το 1513, εξήντα ακριβώς χρόνια μετά την πτώση της Κωνσταντινούπολης, ως επιστολή με οδηγίες προς έναν επίδοξο ηγέτη, μόλις 21 ετών τότε, τον Λορέντζο Β' των Μεδίκων, και επί αιώνες αποτέλεσε κείμενο αντιλεγόμενο και αμφιλεγόμενο.

Οι ιδέες του Μακιαβέλι παραμένουν επί πεντακόσια χρόνια αναλλοίωτες, όσο αναλλοίωτη παραμένει επί χιλιετίες και η ανθρώπινη ψυχή. Και έχουν σήμερα απήχηση, ίσως περισσότερο από ποτέ.

Μόνο που δεν απευθύνεται πλέον αποκλειστικά σε Ηγεμόνες, αλλά σε όποιον ασκεί εξουσία, ανεξαρτήτως τόπου, χρόνου και τρόπου: στον απλό πολίτη, ο οποίος ηγείται ή θέλει να ηγηθεί ενός μεγάλου ή μικρότερου κύκλου ανθρώπων ή σε εκείνον που χρειάζεται μία μέθοδο για να καταλάβει το πολιτικό ή επιχειρησιακό σκηνικό της σημερινής εποχής.

Όπως και σε κάθε άλλο κείμενο της ηλικίας του, προκειμένου να μπορέσει να λειτουργήσει στις μέρες μας το ίδιο αποτελεσματικά με την εποχή της εμφάνισής του, θα χρειαζόταν σύγχρονη εκδοτική αντιμετώπιση.

Το βιβλίο δεν ξεφεύγει ούτε κατ' ελάχιστον από το αρχικό κείμενο. Κρατά τα νοήματα ανέπαφα και την δομή του βιβλίου ίδια μ' εκείνη της πρώτης έκδοσης, έχει όμως αποδοθεί σε ελληνικό λόγο σημερινό, άμεσο και ρευστό. Οπισθόφυλλο Ο ΗΓΕΜΟΝΑΣ - NICCOLO MACHIAVELLI / ΝΙΚΟΛΟ ΜΑΚΙΑΒΕΛΙ (Εκδόσεις INTROBOOKS


Σχόλια επισκεπτών για αυτήν την κριτική βιβλίου:

22-10-2010 : Ο/Η Ανώνυμος είπε...
Ότι και να έχεις διαβάσει ειδικά για αυτό το βιβλίο, είναι αλλιώς να διαβάσεις το ίδιο το βιβλίο.
Συμφωνώ με αυτό το σχόλιο για το   Διαφωνώ με αυτό το σχόλιο για το   0

16-09-2010 : Ο/Η ΛΟΥΚΑΣ ΑΛΛΕΝ (loukasallen@hotmail.com) είπε...
Με τετοια καλη κριτικη δε χρειαζεται να αγοραζω το βιβλιο, ειναι σαν το διαβασα!!
μπραβο σας
Συμφωνώ με αυτό το σχόλιο για το   Διαφωνώ με αυτό το σχόλιο για το   0

Δώσε το δικό σου σχόλιο







Δείτε επίσης:
Greece Vacation Search
Καλοκαιρινες Διακοπες
Σύνδεση με την Βιβλιοκριτική